Neusbloeding of Epistaxis

Neusbloedingen zien er vaak spectaculair uit, maar zijn zelden ernstig. Bij een bloedneus loopt er bloed uit de neus, uit één neusgat of uit allebei. Vaak wordt de smaak van bloed geproefd. Het slijmvlies dat de binnenkant van de neus bekleedt, is dun en vrij teer. Door het slijmvlies lopen veel bloedvaatjes. Een neusbloeding of “epistaxis” wordt veroorzaakt door een scheurtje in de bloedvaatjes.

Bij kinderen en jonge volwassenen bloedt er meestal een bloedvaatje vooraan op het neustussenschot. Bij ouderen bloedt er ook wel eens een bloedvaatje achter/boven in de neus. De meest bloedingen ontstaan zonder duidelijke oorzaak.

Oorzaak

De lucht die door de neus stroomt droogt het neusslijmvlies uit en veroorzaakt irritatie waardoor er zich korsten vormen. Als deze korsten losraken – door peuteren of te hard snuiten – kan het slijmvlies beschadigd raken en gaan bloeden. Bij verkoudheden komen neusbloedingen ook vaker voor.

Daarnaast kunnen neusbloedingen worden veroorzaakt door een stoot op de neus, verhoogde bloeddruk, het gebruik van bloedverdunners, inademen van chemische stoffen die het neusslijmvlies irriteren, of een enkele keer door een misvorming binnen in de neus. Kleine kinderen stoppen wel eens een voorwerp in hun neus, waardoor er een wondje ontstaat.

Wat moet U doen?

Meestal is een bloedneus niet erg en gaat vanzelf over met behulp van enkele eenvoudige maatregelen:

• Ga rustig rechtop zitten met het hoofd licht naar voren gebogen en adem rustig door de mond.
• Snuit de neus een keer goed uit.
• Hebt U bloed in de mond, spuw het dan uit want bloed inslikken veroorzaakt misselijkheid.
• Knijp daarna de neus goed dicht gedurende 10 min. vlak onder het neusbeen (waar het zachte deel van de neus begint).
• Houd een natte koude handdoek in de hals.
• U kan ook ijs tegen de neus houden.
• Indien deze techniek niet doeltreffend is, kan U een propje watten in de neus stoppen (doordrenkt met een stollingsproduct).

Wat U zeker niet moet doen?

• Ga niet liggen of buig het hoofd niet achterover (het bloed loopt dan sneller in de keel en in zittende houding is de bloeddruk in het hoofd ook het laagst).
• Raak niet in paniek, bewaar vooral rust en kalmte.
• Vermijdt inspanning en opwinding (dit doet de bloeddruk stijgen).

Belangrijke adviezen bij een neusbloeding

Volgende adviezen gelden voor de eerste 2-3 dagen na een spontane neusbloeding of na de behandeling van een neusbloeding:

• Snuit de neus niet nadat een neusbloeding is gestopt.
• Vermijd drukverhoging in het hoofd (persen, tillen, bukken).
• Eet niet te heet en/of te gekruid voedsel.
• Drink geen warme of koolzuurhoudende dranken.
• Neem geen hete baden, sauna’s of douches (een lauwe douche kan geen kwaad).
• Peuter niet in de neus (kinderen eventueel ’s nachts handschoenen aandoen).
• Verhoog zo nodig de luchtvochtigheid in uw huis om korstvorming te voorkomen.
• Rook niet.
• Drink geen alcohol.

Wanneer moet U naar een arts gaan?

• Indien het bloeden doorgaat nadat U 2 keer 10 min. de neus heeft dichtgeknepen.
• Indien u bloedverdunnende medicijnen gebruikt en regelmatig een neusbloeding heeft.
• Indien u regelmatig een neusbloeding heeft, terwijl U niet peutert en altijd zachtjes snuit.

Behandeling door de huisarts

• Bij 1 enkele neusbloeding helpt de huisarts met adviezen en eventuele aanpassing van de medicatie. Soms wordt een neuszalf voorgeschreven en/of een bloedstollende neusspray.
• Bij regelmatige kleine neusbloedingen die niet reageren op de conservatieve behandeling en adviezen wordt U doorverwezen naar een NKO-arts.
• Bij een heftige ernstige neusbloeding die niet te stoppen is met dichtdrukken van de neus zal de huisarts vaak een neustampon inbrengen en U dan met spoed doorverwijzen naar een NKO-arts.

Behandeling door de NKO-arts

De NKO-arts zal eerst proberen het gemakkelijk bloedende oppervlakkig liggende bloedvaatje te vinden. Naar aanleiding van dit onderzoek dat pijnloos verloopt, wordt besloten hoe het bloedende vaatje het best kan worden behandeld. De neus wordt eerst goed schoongemaakt, waarna het slijmvlies van de neus wordt afgeslonken en verdoofd. De verdoving en het afslinken wordt meestal gedaan met watjes, die gedrenkt zijn in een verdovende vloeistof. Nadat de verdoving is ingewerkt worden de watjes uit de verdoofde neus gehaald. Daarna kan de neus behandeld worden door dichtetsen, dichtbranden of tamponneren. De verdoving is ongeveer na 1 uur uitgewerkt. Tot die tijd moet U voorzichtig zijn met eten en drinken, omdat U zich gemakkelijk kunt verslikken.

Dichtetsen

Na de verdoving kunnen oppervlakkig gelegen bloedvaatjes vooraan op het neustussenschot worden dichtgeëtst met behulp van een etsende vloeistof. Houd het hoofd stil zodat er geen zure vloeistof op verkeerde plaatsen wordt gemorst. Deze behandeling kan om deze reden ook alleen in niet-bloedende omstandigheid worden uitgevoerd. Mogelijk ervaart U na enige uren een branderig/prikkelend gevoel in de neus. Hiertegen kunt U een pijnstiller (Paracetamol) nemen. Er kan maar aan 1 kant tegelijk worden geëtst omdat er anders onvoldoende bloedvoorziening van het neustussenschot ontstaat.

Dichtbranden

Na verdoving kan met behulp van een klein “soldeerboutje” 1 enkel bloedend bloedvaatje worden dichtgebrand (coaguleren). Houd het hoofd hierbij stil. Mogelijk ervaart U na enige uren een branderig/prikkelend gevoel in de neus. Hiertegen kunt U een pijnstiller (Paracetamol) nemen. Bij jonge kinderen wordt deze behandeling onder een kortdurende narcose uitgevoerd.

Tamponeren

Soms is het noodzakelijk om de bloeding te stoppen door inbrengen van een zogenaamde neustampon, bv. wanneer de plaats van de bloeding niet exact is vast te stellen en dichtbranden niet mogelijk is. Dit moet voorzichtig en precies gebeuren. De neustampon moet door een NKO-arts uit de neus verwijderd worden na 24-72 uur. Bij hevige bloeding, wanneer deze achter in de neus is gelokaliseerd wordt soms besloten tot een opname in het ziekenhuis. Zolang de neustampon in de neus zit kan U niet door deze neusgang ademen. Bij hoofdpijn kunt U een pijnstiller nemen (Paracetamol).

Neuszalf

Om korstvorming (met of zonder behandeling) tegen te gaan en genezing van de neus te bevorderen krijgt U vaak een paar weken neuszalf voorgeschreven. Breng de zalf 2 tot 8 maal per dag voorzichtig aan met de pink voor in de neus op het neustussenschot. Soms adviseert de NKO-arts om de neus schoon te maken en korstvorming tegen te gaan door de neus te spoelen met een keukenzoutoplossing. Doe dit zo nodig 2-6 maal per dag. Een keukenzoutoplossing kunt U zelf maken door een afgestreken theelepeltje keukenzout op te lossen in een glas (2 dl) met lauw water dat gekookt heeft.

Aanpassen medicatie

• Bloedverdunners: bloedverdunnende medicatie (aspirine-bevattende pijnstillers) laten het bloed minder snel stollen. Een kapot bloedvaatje bloedt dan langer dan normaal. Staak zo mogelijk het gebruik van deze medicatie in overleg met de arts. Indien U op advies van Uw arts bloedverdunners moet gebruiken, dan is Uw bloedverdunning mogelijk ontregeld. Laat dit controleren bij Uw behandelende arts die de medicatie voorschreef.
• Neusnevel: staak (tijdelijk) in overleg met Uw arts de medicatie die U in de neus moet nevelen. Door de kracht van de verneveling kan het slijmvlies beschadigen.
• Medicatie bij hoge bloeddruk: indien U hoge bloeddruk heeft, laat deze dan controleren en gebruik zo nodig medicatie hiertegen.